Dünyanın en kısa şiir türü: Haiku

Başlamadan önce bir açıklama: Japonya Turu sitemizdeki paylaşımlarımızda Japonya edebiyatı ya da Japonya sanatına da bolca yer vermeye çalıştığımızdan Haiku’dan bahsetmemizin iyi olacağını düşündük..
ikinci açıklama: bu yazımızda, Cevat Çapan’ın çevirisiyle yayınlanan Dünyanın en kısa şiir türü: Haiku adlı kitabın sunum metninden yararlanılmıştır.

Bu yazımızda, Cevat Çapan’ın çevirisiyle yayınlanan Dünyanın en kısa şiir türü: Haiku adlı kitabın sunum metninden yararlanılmıştır.
Kitabın pdf’i: 0523-(1)Dunyanin_En_Qisa_Qoshu_Turu_-Japon_Qoshusu-Ashodan,_Busondan,_Issadan_Haikular(Basho,_Buson,_Issa)_(Chev-Cevat_Chapan)

Haiku bugün tüm dünyada meşhur olan geleneksel bir Japon şiir türüdür. Dünyanın en kısa şiir türü sayılır.

“En önemli Haiku şairleri arasında Matsuo Bashō (1644-1694), Yosa Buson (1716-1783), Kobayashi Issa (1763-1827) ve Masaoka Shiki (1867-1902) gösterilebilir. Bashō öğrencileriyle Haikai şiirini yenilemiş ve ona ciddi bir edebiyat saygınlığı kazandırmıştır. Shiki modern Haiku’nun kurucusu sayılır. Aynı zamanda Haiku kavramının (Haikai veya Hokku karşısında) yerleşmesini sağlayan da o olmuştur.
Japon Haiku’ları çoğunlukla 5-7-5 ölçülü üçlü kelime öbeklerinden oluşup kelimeler sütun halinde yan yana sıralanır. Haiku’nun vazgeçilmez bir unsuru da somutluğu ve halihazıra olan bağlantısıdır. Bilhassa geleneksel Haikular Kigo ile mevsimlere imada bulunurlar. Temel özellikleri olarak okuyanın kendi tecrübesiyle tamamladığı bitmemiş, açık metin karakteri de gösterilebilir. Metinde her şey söylenmezken duygular nadiren isimlendirilir ve bunların şiirde yer alan somut şeyler ve bağlamdan çıkarılmaları lazım gelir.
Modern Haiku ekolleri tüm dünyada sadece geleneksel şekilleri değil, aynı zamanda bazı metin biçimlendirme kurallarını da sorgulayıp yeni yollar bulmaya çalışıyorlar.
Haiku’nun akrabası olarak geleneksel 5-7-5 veya 7-7’li hecesi olan Tanka ve Tankalar zinciri olarak görülebilecek Renga türleri vardır. Başlangıçta çok sayıda şair Tanka’yı tuluat yaparak sosyal vesilelerde yazıyorlardı. İlk şair Hokku’yu (üst kıta, 5-7-5), ikinci şair de Matsuku’yu (alt kıta, 7-7) yapıyordu. Bu tür ortaklaşa şairlik Waka (cevap şiiri) olarak da anılıyordu. Sonraları daha büyük cemiyetlerde 36 kıtalı Kasen gibi büyük zincirleme şiirler de meydana geldi.
13. yüzyılda ilk defa Hokku’nun başlı başına bir şiir türü olarak diğerlerinden ayrıldığına dair belgeler bulunmaktadır. Sonraki zamanlarda Hokku, saray erkanı ve Samuraylar arasında şaka ve nükte şiiri olarak sevilir oldu. 15. yüzyıl itibariyle Hokku, Tanka’nın yanında müstakil bir şiir türü olarak yerleşmeye başladı. Henüz konusu öncelikli olarak kelime ve imajlarla oynamaktı.
16. yüzyılda Edo Devri’nin başlamasıyla, bugün klasik Haiku olarak nitelediğimiz tür ortaya çıktı. Edo Devri’nin bazı özellikleri bunun şartlarını hazırladı. Toplumda feodal bir sınıf ve statü sistemi hakimdi. Buna ilaveten Japonya neredeyse tamamen dışa kapanmıştı. Böylelikle kendi içinde kapalı, görünürde değişmez bir dünya oluşmuştu. Bu tam tanımlı değerler ve semboller sistemi sayesinde şairler ve alımlayıcılar yüzyıllar boyu müşterek, sınırları net çizilmiş bir anlayış zeminine sahip oldu. Değişiklikler sadece detaylarda vuku buluyordu.
Günümüzde Matsuo Bashō (1644-1694) ilk büyük Haiku şairi sayılmaktadır. Kurbağa Haikusu dünyanın belki de en çok alıntılanan Haiku’sudur…..”

Japonya’da kapsül evler

Nüfus yoğunluğunun gün geçtikçe artması Japonya halkını zamanla daha küçük evlerde yaşatıyor. Küçük olmasıyla beraber kullanışlı da olan bu evler Japonya’da bir hayli kullanılır durumda.

Alt gelir grubunun yaşadığı evlerde, mutfak, yatak odası, oturma odası bir arada bulunuyor.

Kisho Kurokawa’nın tasarladığı Nagakin Kapsül Kulesi, kapsül otel olması için inşa edilmiş, ancak sonradan dairelere dönülmüştü. 14 katlı otelde şu anda 140 kapsül oda bulunmakta.

Fotoğraflar

Japonya’da erdemli insanlar

Japonya gerçek müslüman gibi yaşayan ama müslüman olmayan ülke. Müslümanlığın tüm emirlerini haram yemek yok, hırsızlık yok, çalışkanlar, boş durmuyorlar, sürekli okuyorlar, cahil yok vs..

Uzak doğuda yüz ölçümü açısından çok küçük olmasına rağmen nüfüsu çok yüksek olan ama huzurlu ve güvenli olan tek ülke.